چپ دستی از نگاه راست دستان
پرویز نجفلو
سیزدهم آگوست برابر با بیست و دوم مردادماه روز جهانی چپ دستها اعلام شده است. این خبر از یک طرف و از طرف دیگر چپ دست بودن خودم بهانه ای شد تا بحث مختصری در رابطه با این پدیده داشته باشم. مغز انسان از دو نیمکره مساوی تشکیل شده و بر اساس داده های علمی، نیمکره راست نیمه چپ بدن انسان را کنترل و هدایت می کند و نیمکره چپ نیمه راست بدن را مدیریت می کند. جالب است بدانیم نیمکره چپ مغز که نیمه راست بدن را هدایت می کند، فعالتر می باشد و راست دست بودن اکثریت مردم جهان به همین دلیل است. حالا چرا، فعلاً مشخص نیست. پدیده راست دست بودن و یا چپ دست بودن انسان ها هم ارثی است. طبق آمارهای منتشره حدود ۱۰ درصد مردم چپ دست می باشند و اگر یکی از والدین چپ دست باشد احتمال چپ دست بودن فرزند ۱۷ درصد و اگر والدین هر دو چپ دست باشند، احتمال چپ دست بودن فرزند ۵۰ درصد خواهد بود. بر اساس اطلاعات به دست آمده چپ دست ها از هوش بر بالاتری برخوردار بوده و دایره فعالیتی بیشتری دارند و در ورزش های انفرادی مثل تنیس روی میز، بدمینتون و بوکس موفق تر بوده و خلاقیت و توانایی بیشتری دارند. این گروه افراد تنها چپ دست نیستند بلکه بیشترشان چپ پا، چپ گوش و چپ چشم نیز می باشند.
فوتبالیست های چپ پا اگر در پست گوش چپ بازی کنند، کارایی و عملکرد بهتری خواهند داشت. متخصصین مربوطه بر این باورند که ژنی به نام چپ دستی تا بحال شناسایی نشده و آنها نمی دانند کدامیک از قسمتهای D.N.A در چپ دست بودن افراد موثر هستند. در مقابل محسنات که چپ دست ها دارند با محدودیت ها و مشکلات خاصی هم مواجه هستند که در زندگی آنها موثرند. مثلاً گروهی از چپ دستها متفاوت بودن خود را نوعی عارضه تلقی کرده، گاهاً احساس حقارت و ناراحتی می کنند. در موقعیت دیگر گروهی از متخصصین معتقدند که سندرم هایی مثل سندرم دان (منگولیسم) صرع و فلج مغزی در بین چپ دستها تا حدودی بیشتر است و در مواردی اختلال های مختصری در تکلم بچه های چپ دست بخصوص آنهایی که از طرف والدین یا معلمین تحت فشار قرار گرفته اند، دیده می شود و گروه دیگر از کارشناسان می گویند که میانگین عمر چپ دستها حدود ۳_ ۴ سال کمتر از راست دستان می باشد که خیلی هم مورد تأیید قرار نگرفته است و نگران کننده نیست همچنین این گروه از افراد در رابطه با استفاده از ابزارهای مختلف که نوعاً سازندگان آنها را برای راست دستان طراحی کرده و ساخته اند مشکل دارند مثل قیچی و بعضی اچارها، فرمان و دسته دنده خودروها، صندلی برای نوشتن و …
چگونگی برخورد با کودکان چپ دست:
به نظر روانشناسان باید آنها را به حال خود بگذاریم و حرکات آنها را محدود نکنیم تلاشی برای اصلاح ایم رفتارها از خود نشان ندهیم و کاری نکنیم که سبب اضطراب و نگرانی در آنها شود و باید بپذیریم که همه انسانها تفاوت هایی در زمینه در زمینه های مختلف با یکدیگر دارند که چپ دستی نیز یکی از آنهاست و طبیعی است لذا توصیه روانشناسان و متخصصین علوم تربیتی بر این است که والدین هیچگاه در تربیت کودکان خود تحمیل روا نداشته و آنها را در انتخاب استفاده از دست ها آزاد بگذارند و وزارت آموزش و پرورش هم با آموزش های لازم، مربیان و معلمان ابتدایی را جهت تربیت درست کودکان چپ دست و ایحاد فضایی امن همراه با آرامش برای آنها یاری کرده و به تهیه ابزارهای مناسب برای چپ دست ها از جمله صندلی مخصوص اقدام نمایند.
